Waarde herakleitiaan

Waarde herakleitiaan, ik moet u even wakker schudden. Ik ben geen herakleitiaan, zult u zeggen, en ik ben zo wakker als jij je maar kunt voorstellen! U bent inderdaad nog niet eenduidig een herakleitiaan. Maar geef me toch de kans uw luciditeit even in vraag te stellen en u te overtuigen.

U weet niet wie tot u spreekt, misschien een medestander. U kent vaag een zekere Herakleitos, mogelijk zelfs enkele van zijn stellingen. Dan bent u vast ook schrander genoeg om op te merken dat niemand ooit een herakleitiaan kan zijn, men vloeit immers steeds over tussen fasen, zonder ooit echt iets te zijn.

Maar zelfs een herakleitiaan heeft een geschiedenis, zegt men. Hij of zij zeult bagage mee, hij krijgt te horen dat hij niet zo veranderlijk is. Traditie en overlevering, dat is wat men moet respecteren. Waarom? Omdat het traditie is de traditie te respecteren uiteraard!

Het is de traditie die is vast te beitelen op stenen tafels, zegt men, of in een internationaal bindend convenant. Zo heeft men al vele malen gedeclameerd: Wij, de Volkeren van de Verenigde Tradities. Wij zullen toekomstige generaties vrijwaren van het labeur van het telkens herdenken van het heden.

Beeld je het tegendeel maar eens in, telkens maar opnieuw waarden-en-normen uit het niets scheppen. Is een herakleitiaan daartoe echt verdoemd tot in de eeuwigheid? Ja, en deze strijd tegen overlevering is iets wat een weergaloos fingerspitzengefühl vereist, waarde herakleitiaan. Het is constant schipperen tussen wat reeds is bewezen waterdicht te zijn, en wat nog lange tijd zal moeten inzinken.

Sterren komen, sterren gaan, zingt een Gentse herakleitiaan. Het is alleen uw missie die blijft bestaan. De enige traditie die voor u nooit verdwijnen kan, is namelijk het eindeloze spreken over de traditie zelf. En dat kan weliswaar alleen door u, waarde herakleitiaan.